Hans Langbroek, raadslid voor Het Enkhuizer Alternatief

   

In een tijd van universeel bedrog is het spreken van de waarheid een revolutionaire daad (George Orwell)

Zen en het gekwetter

(1 juli 2012)

 

Heel lang geleden, in de tijd dat mijn dochter zelfs nog niet eens in bestaansintentie bestond, ontdekte ik het Zenboeddhisme. Niet in hoofdzaak als spiritueel systeem, maar eerder als een soort denkgereedschap dat structuur kon geven aan het ontwikkelen van een kijk op de wereld.

Een aantal tot Zen behorende ideeën sloten bijna naadloos aan bij m’n eigen uitgangspunten in het toenmalige leven, alsook verschillende denkpatronen. Er zat wat mij betreft dus een duidelijke vorm van herkenning in.

 

Eén van de zaken die in het Zenboeddhisme belangrijk is, is het mediteren. Het bekende mediteren in zazen, het zittend mediteren. Maar ook wat je actief doet wordt beschouwd als een vorm van meditatie. Het gaat dan om de aandacht die je geeft aan wat je doet.

Als je werkt, werk dan met aandacht. Als je onkruid wiedt, wied dan met aandacht. Als je eten kauwt, doe dit dan met de aandacht die het verdient.

 

Een onderdeel van zazen is het de aandacht richten op opkomende en weer verdwijnende gedachten. Gedachten komen, gedachten gaan. Gedachten wellen op uit het niets, en gedachten kringelen weer weg in het niets. Het zijn bijproducten van je geest en reacties die je organisme heeft op wat om je heen gebeurt, op wat je eet, op wat je drinkt, en op wat je zelf hebt gedaan.

Gedachten komen, gedachten gaan; bekijk ze objectief zonder schaamte, zonder trots, zonder vreugde, zonder verdriet en zonder oordeel. Het zijn maar gedachten, betekenisloos en zonder belang.

Deze manier van meditatie is een wijze om te kunnen komen tot wat van belang is, om te kunnen komen tot waar het om gaat. Het zou een soort hyperfocussen of ulta-richten van de geest genoemd kunnen worden.

 

Sinds oktober 2011 heb ik een twitteraccount dat ik actief gebruik. Enkele weken terug heb ik [hier] beschreven wat ik van dit Twitter vond. In eerste instantie meldde ik in oktober het voornemen mijn twittergebruik te beëindigen bij 1000 door mij geplaatste berichtjes. Toch ben ik bij het bereiken van dat aantal nog doorgegaan met gebruik van dit medium. En dat eigenlijk vanwege het gevoel dat “het” nog niet af was.

Afgelopen week las ik op twitter een denigrerend bedoelde opmerking door een persoon die subtiel over mij ging. Zoiets duidt meestal op irritatie of onvergelijkt zijn van zo iemand jegens jou. Op de social media van internet wordt dit soort op deze wijze geuite geïrriteerdheid of onvergelijktheid dan doorgaans veroorzaakt doordat er op morele tenen getrapt is. Het is bijna een standaardproces te noemen. Uiteraard was ik wèl benieuwd naar waar dat dan mogelijk over zou kunnen gaan. Daarom ging ik teruglezen in door mij geplaatste berichtjes om te ontdekken wat ik aan potentieel verontrustende meldingen op het Twittermedium gezet had.

 

Dat teruglezen verbijsterde me! Wat ik tegen kwam was één schier onafzienbare rij van gezwets, gezemel, getetter, geleuter, onzinnigheid en overbodigheid! Het was alles dat ik verafschuw en van me af wens te zetten! Maar dan geplaatst en geformuleerd door mezelf…

Al lezende voort, verbijsterd en wel, viel ineens het kwartje. Wat ik las was exact het betekenisloze, het zonder belang zijnde, het lege uit het niets opwellende en kringelend in het niets verdwijnende dat je met Zen in meditatie langs laat komen en weer ziet verdwijnen.

Producten van je geest, en van je organisme onder invloed van wat je hebt gegeten, gedronken, en gedurende de dag heb gezien en meegemaakt. Komend uit het niets, leidend tot niets. Afleidend van waar het om gaat en waar het heen moet.

Twitter is voor een groot deel de vastlegging en registratie van het betekenisloze; de vastlegging en registratie van leegte en niet-bestaan. De enkele uitzonderingen daargelaten.

 

Het was wederom een goed kwartje dat viel, en “het” is nu dan ook af. Dit “het” was af bij in totaal zo’n ruim 8400 geplaatste berichtjes van leegte en betekenisloosheid ipv de eerder ingeschatte daarvoor benodigde 1000 berichtjes. Van die ruim 8400 berichtjes heb ik het maximaal verwijderbare aantal van 3200 verwijderd, en daarna het gebruik van dit instrument der leegte grotendeels beëindigd.

 

Wéér wat geleerd, heel goed!

 

Hans Langbroek