Hans Langbroek, raadslid voor Het Enkhuizer Alternatief

   

In een tijd van universeel bedrog is het spreken van de waarheid een revolutionaire daad (George Orwell)

Over de Europese Grondwet

Zeven redenen waarom de Nederlanders "nee" zouden kunnen zeggen tegen de Europese Grondwet. Een aantal bezwaren op een rij gezet.
(18-3-2005, bron Elsevier, auteur Syp Wynia)


EU-vlag Nederland

Er zijn ruwweg zeven redenen - ze hebben niet allemaal met de Grondwet te maken - waarom nogal wat Nederlanders overwegen om op 1 juni tégen de Europese Grondwet te stemmen.

De euro. Nergens is die zo impopulair als in Nederland: 39 procent van de Nederlanders denkt de de euro goed is geweest voor het land, tweederde van de Nederlanders rekent bij grotere aankopen nog altijd in guldens. Veel Nederlanders geven de euro - niet altijd terecht - de schuld van de gestegen kosten van levensonderhoud. Er is een zijdelings verband met de Grondwet: de Nederlandse regering heeft - met matig succes - gepoogd om in de nieuwe Grondwet te regelen dat landen als Frankrijk en Duitsland, die de Europese begrotingstekortnorm overschrijden, strenger aan banden zullen worden gelegd.

Turkije. Veel Nederlanders hebben bezwaar tegen het volledige lidmaatschap van Turkije, zoals dat over een jaar of tien mogelijk wordt, na onderhandelingen die volgens plan in oktober beginnen. De Grondwet-lobby zegt dat de Turkije-kwestie niets met de Grondwet te maken heeft. Tegenstanders, zoals Geert Wilders, zien dat anders: grote landen krijgen in de nieuwe Grondwet meer macht. Turkije zal snel na toetreding het grootste land zijn en kan zo een onevenredig grote invloed op het beleid in Nederland uitoefenen.

Europa wordt te groot. Veel Nederlanders zijn niet blij met de uitbreidingen van de Europese Unie naar het oosten en het zuiden, met vooral arme landen. Daardoor wordt de getalsmatige invloed vanuit Nederland op het Europese beleid kleiner. Er is geen direct verband tussen uitbreidingen en Grondwet.

Minder Nederlandse invloed. In de Grondwet worden talloze nationale bevoegdheden overgeheveld naar Brussel, grote landen krijgen meer invloed. Nederland kan dan vaker worden overstemd. Voorstanders zeggen dat Europa zo 'simpeler en efficiënter' kan beslissen, en dat het democratische verlies wordt gecompenseerd doordat het Europees Parlement meer bevoegdheden krijgt.

Immigratie. Steeds meer Europeanen kunnen zich door de uitbreidingen vrij in Nederland vestigen. In de Grondwet worden nieuwe bevoegdheden op het gebied van de migratie van buiten Europa, en dus ook naar Nederland, overgeheveld van Den Haag naar Brussel. Dat is bezwaarlijk omdat het ene land veel immigranten, ook laagopgeleide, wil en een land als Nederland niet. Zulke immigranten mogen dan ook doorreizen naar Nederland.

Sociale Zekerheid. Die wordt maar beperkt een directe Europese bevoegdheid. Wel hebben volgens de nieuwe Grondwet alle inwoners van de groeiende Europese Unie na enkele jaren in alle andere EU-landen recht op de plaatselijke sociale zekerheid. Dat raakt vooral de rijkere landen met een relatief hoog uitkeringsniveau, zoals Nederland. De Nederlandse verzorgingsstaat komt daardoor indirect onder druk te staan.

Nederland betaalt te veel. Daar zijn alle Nederlandse politieke partijen het nu over eens. Nederland betaalt al vijftien jaar meer aan Brussel dan het terugkrijgt en is alweer jaren het EU-land waarvan de burger netto het meest betaalt. Er is geen direct verband met de Grondwet, maar het kabinet-Balkenende heeft bedongen dat als de situatie niet verbetert, Nederland vetorecht over de Europese begroting houdt. Het referendum (of een eventuele herstemming) kan tot druk op andere landen leiden.