Hans Langbroek, raadslid voor Het Enkhuizer Alternatief

   

In een tijd van universeel bedrog is het spreken van de waarheid een revolutionaire daad (George Orwell)

Zonnige proletariërsschaft, buitendienst en regiegemeente
(22 april 2007)

Tijdens een zonnige buitenschaft op het werk, peukje in de hand en naast me het gebabbel van leeftijdsgenoten over kinderen en dat soort dingen, zat ik heerlijk proletarisch te mijmeren. Ik zat zo eens te denken aan de buitendienst van Enkhuizen in relatie tot de notitie [regiegemeente]. Daar zit ik toevallig vaak aan te denken, het is een soort cirkelgedachte geworden. In deze notitie, die door een ambtenaar is geschreven maar onder verantwoordelijkheid valt van het college van B&W, wordt er vanuit gegaan dat Enkhuizen een regiegemeente zal gaan worden. Een regiegemeente houdt in het kort in dat we de uitvoering van veel dingen die de overheid doet nu naar de markt gaan uitbesteden. Oftewel: door commerciële marktpartijen gaan laten doen.

Er staan allerlei voorbeelden in die notitie waarmee gestaafd wordt dat we daar al mee bezig zijn: dat we samenwerken met de gemeente Hoorn op ICT-gebied, dat we bewakingsbedrijf Schaaf in dienst hebben om een oogje in het zeil te houden ivm ordehandhaving, en dat we de uitvoeringswerkzaamheden van de buitendienst gaan uitbesteden.

Dat samenwerking met andere gemeentes gewoon samenwerking van overheden is en geen regiegemeentefunctie wordt niet gezegd; dat het inhuren van Schaaf geboren is uit nood omdat de politie haar handhavende taak niet kon uitvoeren wordt niet gezegd. Over dat laatste zijn wat betreft Enkhuizen zelfs Kamervragen gesteld, tenslotte is wat we hier doen praktisch hetzelfde als een burgerwacht inhuren. Maar dat óók het item "buitendienst" als voorbeeld genoemd wordt als de gang richting regiegemeente is buitengewoon brutaal! Een bijzonder hard pak voor de broek waard, of misschien op de blote billen zelfs.... Klatseklatseklats!

Het college heeft richting de raad in de commissies eens gezegd dat ze de weerstand vanuit de raad voor het praktisch opheffen van de buitendienst raar vindt, tenslotte zijn er binnen de "binnendienst" ook reorganisaties geweest om de boel efficiënter te maken. Dat is goed geformuleerd, het is een reorganisatie geweest van de binnendienst. Maar wat nu met de buitendienst gebeurt is geen reorganisatie, maar een totale koersverandering. Het is de koersverandering van een gemeente die taken in eigen beheer óók zelf uitvoert, richting een gemeente die niét zelf meer uitvoert maar taken benoemt en die uitbesteed aan de commerciële markt. Het is een fundamenteel anders werkende overheid!
Het is te vergelijken met het privatiseren en op de markt gooien van openbaar vervoer, de zorg, gas en elektra, telecom, ziektekostenverzekeringen, digitale infrastructuur etc. met in het oog houden van gemaakte prestatieafspraken. Nogmaals, het is dus een fundamenteel anders werkende overheid. Hoe dát uitpakt maken we nu dagelijks mee…

Het leuke is nu dat het besluit om een overheid fundamenteel anders te laten werken, en vooral hoé een overheid fundamenteel anders te laten werken, een besluit is dat lokaal aan de raad is behouden, en nationaal aan de Tweede Kamer.

Nu hebben wij in Enkhuizen wat betreft lokale zaken te maken met de raad, de leden van de gekozen volksvertegenwoordiging. Die leden worden nu geconfronteerd met iets dat vanuit een visie "regiegemeente" gebeurt waarmee ze nooit ingestemd hebben. De raad heeft nog géén visie ontwikkeld over hoe ze zou willen dat Enkhuizen de term "regiegemeente" gestalte zou gaan geven. Tóch wordt die fundamentele koersverandering nu uitgevoerd. Dat heet: Wat nu gebeurt heeft geen enkele democratische legitimiteit, en is binnen die context zelfs bijna “illegaal” te noemen! Het is aan de raad, zoals gezegd...

Bij ons gekozen volksvertegenwoordigers worden nu tonnen zand in de ogen gegooid om ons te verblinden waar het echt om gaat. Die tonnen zand bestaan uit de volgende myriaden zandkorrels: we krijgen te horen dat de OR van de gemeente inspraak heeft en advies geeft, er wordt een sociaal plan opgesteld voor oudere medewerkers van de buitendienst, er is een werkgarantie, er wordt gebruik gemaakt van natuurlijke afvloeiing, niemand raakt werkloos of gaat achteruit in arbeidsvoorwaarden. Men kent voor de rest al dat soort "aardige" praat wel, dat zegt iedereen die geld over wil houden en mensen eruit wil gooien. Maar daar gaat het dus niét om! Het gaat erom dat deze gesprekken met de OR die gevoerd worden, dat de "aardige" regelingen die getroffen worden, en de rest van dat moois, niet behoren te gebeuren! Dit zou enkel en alleen kunnen en behoeven te gebeuren als de gemeenteraad in haar rol als gekozen volksvertegenwoordiging in meerderheid een dergelijke koersverandering van de gemeente als visie zou hebben aangenomen!!!! Wat niet zo is... Deze sociaal klinkende zandhopen in onze ogen om ons gerust te stellen over de medewerkers maken ons blind voor wat het college doet!  Het zou zelfs kunnen dat de raad zou beslissen dat de buitendienst twee keer zo groot zou moeten worden… Bijvoorbeeld natuurlijk, dit is geen plan of zo.

Dus: hou wat mij betreft maar op met die onzin. Ik ga nergens mee akkoord. De raad heeft namelijk nog helemaal niets besloten, of zelfs maar bediscussieerd, wat betreft een visie wat voor onze stad een regiegemeente inhoudt. Het gebeuren met de buitendienst heeft geen enkele democratische legitimiteit. Het is géén reorganisatie van een organisatie, maar een totale omvorming van wat onze gemeente inhoudt. Leuk geprobeerd, aber "NEIN"! Eerst wij aan het woord...

Hans Langbroek